Powstanie Warszawskie. Dzień czterdziesty szósty – 15 września 1944 (piątek)

Agnieszka Rusocka-Malinowska

Walka zbrojna

Niemcy zdobyli broniony zaciekle przez oddziały „Radosława” Sielec na Mokotowie. Obrona Mokotowa oparła się na ulicy Belwederskiej. Grupy gen. Rohra wsparte brygadą SS Dirlewangera kontynuowały natarcie. Dowódca „Radosław” meldował: „Czekam na cud. Albo to, że czołgi zabiją wszystkich moich ludzi”.

Echa Społeczne - powstancza-mogila-na-czerniakowie
Powstańcza mogiła na Czerniakowie

Wciąż silnie atakowany był Czerniaków. W tej sytuacji ppłk „Radosław” kontynuował swoją ideę zdecydowanej obrony terenów nadwiślańskich. Siły powstańcze skoncentrował na obszarze ograniczonym ulicami: Okrąg, Czerniakowską i Zagórną. Walczyły tam resztki batalionów „Zośki” i „Parasola”

W nocy (15/16 września) do przyczółków powstańczych przeprawiło się ok. 300 dobrze uzbrojonych żołnierzy.

Ludność cywilna stawała się coraz bardziej wycieńczona, zniechęcona do powstania.

Działalność informacyjna, łącznicza

Nocą (14/15 września) do Powstańców przedostali się zwiadowcy z Pragi z informacją, że kolejnej nocy przeprawią się żołnierze Berlinga. Wieczorem patrol wrócił na Pragę w towarzystwie mjr „Kmity”, oficera łącznikowego ppłk „Radosława”.

Ukazał się komunikat o prowokacji niemieckiej, mającej na celu otrucie żołnierzy i ludności Warszawy:

Samoloty sowieckie zrzuciły 13.9 kilka egzemplarzy pism ciężarkowych Dowództwa Armii Czerwonej pod Warszawą, zawierających pozdrowienia dla walczącej Stolicy i zapowiedź zrzutów broni, amunicji i żywności.
W nocy na 14 bm. nastąpiły, istotnie zrzuty, m.in. z żywnością.
Ekspertyza lekarska wykazała, że część żywności była zatruta.
Mamy tu niewątpliwie do czynienia z prowokacja niemiecką.
Według przypuszczeń, jedno ze zrzuconych zawiadomień sowieckich przejęli Niemcy, którzy na umówione miejsce zrzucili żywność zatrutą.

Rzeczpospolita Polska, 15.IX

Ze świata

Pisarz i dziennikarz angielski Arthur Koestler napisał list otwarty, w którym napisał, że stosunek ZSRR do powstania jest: „jedną z największych hańb tej wojny, która to hańba, choć wykonana w nieco inny sposób, będzie oceniana przez przyszłego historyka tą samą miarą etyczną, co i Lidice (wieś w Czechosłowacji [ob. w Czechach], gdzie w 1942 r. po zamachu na Reinharda Heydricha, Niemcy dokonali masowego mordu na mieszkańcach – przyp. red.)”. List opublikowała londyńska „Tribune”.

Echa Społeczne - Pius XII
Papież Pius XII podczas audiencji udzielonej żołnierzom alianckim; Watykan, wrzesień 1944

W Watykanie papież Pius XII udzielił audiencji żołnierzom alianckim. Podczas rozmowy zwrócił się do Polaków:

„Serce Nasze zakrwawiło się wobec ruin waszej wielkiej stolicy Warszawy, w murach której rozegrała się jedna z najboleśniejszych – ale także jedna z najbardziej bohaterskich – tragedii całej historii waszego narodu.”

Leave a Comment